
Problemy proktologiczne w ciąży i po porodzie – kiedy skorzystać z pomocy specjalisty?
Zaparcia i hemoroidy
Ciąża oraz poród to czynniki ryzyka rozwoju wielu dolegliwości proktologicznych. Wynikają one ze zmian, jakie zachodzą w fizjologii i anatomii kobiety ciężarnej, a także z przebiegu porodu siłami natury lub cesarskiego cięcia. Jakie problemy proktologiczne najczęściej dotykają kobiety w ciąży lub połogu? Jak należy je leczyć? Kiedy zgłosić się po pomoc do specjalisty? Odpowiadamy.
Czynniki fizjologiczne i anatomiczne
W czasie ciąży ciało kobiety istotnie się przeobraża. Podstawową, widoczną gołym okiem zmianą, jest powiększenie macicy (narząd zwiększa swoją masę i objętość nawet kilkunastokrotnie!) i pojawienie się charakterystycznego ciążowego brzucha.
Rosnąca macica wymusza na innych organach zmianę położenia w jamie brzusznej oraz miednicy, co wpływa na wydłużenie pasażu jelitowego i zmienia przepływ krwi w naczyniach w obrębie brzucha i miednicy. Dodatkowo, u ciężarnych obserwuje się:
- Wzrost poziomu progesteronu (hormonu podtrzymującego ciążę) – hormon ten wpływa relaksacyjnie na mięśnie układu pokarmowego, dodatkowo spowalniając jego pracę. Co więcej, progesteron hamuje wydzielanie motyliny – hormonu odpowiedzialnego za regulowanie motoryki jelit.
- Zwiększenie objętości krwi krążącej i niedokrwistość – stan ten leczony jest przy pomocy preparatów żelaza, które mogą powodować (lub nasilać) zaparcia.
- Zwiększenie resorpcji zwrotnej wody w układzie pokarmowym, czego skutkiem może być zagęszczenie konsystencji stolca.
- Obniżenie odbytu.
- Zwiększenie masy ciała, zmiana diety i ograniczenie aktywności fizycznej.
Wszystkie z wymienionych czynników mogą wpływać na wystąpienie u ciężarnej problemów natury proktologicznej – zaparć, hemoroidów, zakrzepicy splotu okołoodbytowego czy szczeliny odbytu.
Zaparcia w ciąży
Zaparcia to jeden z najpowszechniejszych problemów, jakie zgłaszają kobiety w ciąży. Szacuje się, że nawet połowa ciężarnych doświadcza tej dolegliwości, przy czym najczęściej dotyka ona kobiet, które zmagały się z problemami z wypróżnieniem jeszcze przed zajściem w ciążę.
W jaki sposób leczy się zaparcia u ciężarnych? Ze względu na ograniczony wybór leków, najczęściej zaleca się:
- Zwiększenie aktywności fizycznej – o ile lekarz prowadzący ciąże nie widzi przeciwwskazań (ciąża niepowikłana).
- Zwiększenie ilości błonnika w codziennej diecie.
- Picie dużej ilości płynów.
- Stosowanie preparatów z laktulozą lub parafiny, które zmiękczają stolec i ułatwiają jego pasaż.
Pamiętaj, że kobiety w ciąży nie powinny przyjmować środków przeczyszczających, których działanie – polegające na podrażnieniu receptorów przewodu pokarmowego – może prowokować skurcze macicy, a w konsekwencji doprowadzić do poronienia lub przedwczesnego porodu. Jeżeli nie możesz samodzielnie uporać się z zaparciami w ciąży, koniecznie skorzystaj z porady lekarza!
Hemoroidy – powszechny problem u kobiet w ciąży
Choroba hemoroidalna to problem, z którym mierzy się zdecydowana większość ciężarnych – niektóre źródła podają, że doświadcza jej nawet 85% kobiet (zdecydowana większość w III trymestrze ciąży).
Do powstania hemoroidów dochodzi na skutek ucisku powiększonej macicy, powodującego zaleganie krwi żylnej. Czynnikiem ryzyka jest również zaleganie stolca w odbytnicy (przy zaparciach), które sprzyja powstawaniu przewlekłych stanów zapalnych w kanale odbytu.
W jaki sposób leczy się hemoroidy w ciąży?
Ze względu na delikatną równowagę fizjologiczną oraz bezpieczeństwo płodu i matki w trakcie trwania ciąży nie wykonuje się zabiegów leczących przyczynę dolegliwości, ale zawsze warto zgłosić się do lekarze, który będzie mógł prawidłowo zdiagnozować problem, a także zalecić zachowania i środki, które zmniejszą objawy, a po rozwiązaniu ciąży wdroży odpowiednie leczenie przyczynowe.
- Zwiększenie udziału błonnika w codziennej diecie i przyjmowanie dużej ilości płynów – w celu zapobiegania nadmiernemu zagęszczeniu stolca i zaparciom.
- Stosowanie leków przeciwbólowych i przeciwzapalnych – o wyborze odpowiedniego preparatu powinien zawsze decydować lekarz prowadzący ciążę.
- Leczenie zabiegowe stosuje się jedynie w poważnych, powikłanych przypadkach choroby hemoroidalnej w ciąży.
Leczenie hemoroidów po ciąży i porodzie
U części kobiet, które doświadczały objawów hemoroidów w trakcie ciąży i połogu, problem może rozwiązać się samoistnie lub dzięki wprowadzeniu odpowiednich zmian w stylu życia. Pozostałym mamom, u których choroba nie cofnęła się (lub uległa zaostrzeniu), oferujemy szereg zabiegów, które pozwolą odzyskać komfort.
Nowoczesna medycyna dysponuje wieloma metodami, które pozwalają skutecznie, szybko i bezpiecznie leczyć hemoroidy.
W naszej klinice przeprowadzamy:
- Zabieg RAFAELO (dawniej HemoRF) – metoda usuwania pojedynczych hemoroidów przy pomocy fal radiowych, opracowana przez dr Tomasza Kłosa z Kriocentrum. Zabieg przeprowadza się w znieczuleniu miejscowym, wprowadzając sondę w okolice podstawy hemoroidu. Na skutek emisji fal radiowych zamknięte zostają naczynia w splocie hemoroidalnym. Guzek obkurcza się i przestaje powodować przykre dolegliwości. Zabieg trwa zaledwie 10 minut, bezpośrednio po jego przeprowadzeniu możesz wrócić do codziennych zajęć.
- Zabieg metodą Longo – poleca się go osobom w zaawansowanym stadium choroby (hemoroidy „wypadające” z odbytu), lub osobom, u których nie sprawdziły się mniej inwazyjne rozwiązania. Podczas zabiegu chirurg, przy pomocy specjalistycznego staplera, wycina fragment śluzówki nad hemoroidami i zszywa ich podstawę. W ten sposób można usunąć jednorazowo całą tkankę hemoroidalną.
- Bipolar RF – ta metoda, podobnie jak Longo, przeznaczona jest dla pacjentów w zaawansowanym stadium choroby. Podczas operacji naczynia w splocie hemoroidalnym poddaje się termicznej ablacji z wykorzystaniem fal radiowych o wysokich częstotliwościach.
Nie wiesz, który zabieg będzie dla Ciebie najlepszy? Umów się na konsultację z naszymi specjalistami! Dzięki wieloletniemu doświadczeniu oraz nowoczesnym metodom leczenia, możemy zaproponować metodę, która przyniesie najlepsze efekty w Twoim, indywidualnym przypadku.
Autor: dr Michał Kłos